ECHO’S [Uit de pers]

Een bijna vergeten geschiedenis. 
In de Volkskrant van 23-01-1988 stond het verhaal van Henk Strabing. Hij werd tot het schrijven van hiervan op het spoor gebracht door een gevonden tekst uit het Friesch Dagblad uit 1946. Uit deze inmiddels vergeelde en niet meer te reproduceren pagina, een selectie, overgetypt uit enige verkorte kolommen.

Na de oorlog zaten rond honderd duizend Nederlanders kort of lang vast omdat ze iets met de Duitsers hadden gehad dat op zijn minst landverraad liet vermoeden. De verwachting van bijltjesdag was niet gekomen. Maar de verschillende politieke opsporingsdiensten hadden na 1945 wel 451.735 dossiers aan gelegd van mensen op wie mogelijk iets aan te merken was.

Het was in ’45 volstrekt duidelijk wat er met de Musserts, de Blokzijls, de van Geelkerkens en de Rost van Tonningens diende te gebeuren. Maar wat moest je met de landwachter, de WA-man, of het NSB kaderlid enz.? Zij zouden vroeg of laat weer in de maatschappij terug keren. De Stichting Toezicht Politieke Delinquenten hield zich bezig met de mogelijkheden tot herkansing voor deze foute Nederlanders. Eén van die herkansingen lag in Nieuw Guinea het gaat om een stukje van de geschiedenis dat een beetje tussen de wal en het schip is gevallen; er is nauwelijks aandacht aan besteed. 
Oorspronkelijk waren er 240 gegadigden, doch het ingenieursbureau Ingenegeren-Vrijburg dat met met de aanstelling der tewerkgestelden is belast, heeft slechts heeft slechts 119 kandidaten geschikt bevonden.

Naast rehabilitatie is ook geld belangrijk. Er wordt voor die tijd zeer behoorlijk betaald. Een gehuwde met 2 kinderen krijgt twee honderd gulden. Dat werd in Nederland aan familieleden uitbetaald. De delinquent krijgt op Nieuw Guinea 30 gulden zakgeld per maand, plus kost, inwoning, kleding en medische verzorging. Ter vergelijking een OVWér in een zelfde situatie ontvangt 138.- gulden, plus f.25.- kinderbijslag en 2 kwartjes oorlogstoeslag per maand. Dus f.66.50 minder. 

Next